Prince Ame View my profile

หมากรุกอาหรับ

posted on 17 Apr 2007 02:41 by prince-ame  in Ame

อา...

ชักเข้าใจคนทำบล็อกแนวสาระแล้วสิ

ผมเห็นหลายๆ บล็อกเหมือนกันที่ทำแนวๆ สาระ

แต่คนคอมเมนท์น้อยจนน่าใจหาย หรือมีคอมเมนท์ก็ไม่เชิงแนวสนใจ

แต่บล็อกนี้ไม่ใช่ครับ

บล็อกนี้มันแนวอุตลุดมาก่อน แล้วดันพึ่งมาเปลี่ยนแนวเอาเมื่อไม่กี่วันมานี้

ไม่ใช่อะไรหรอก พอดีมันนึกได้ว่าจะเขียนมาตั้งนานแล้วน่ะฮะ

แต่ก็อู้ ไม่ได้ฤกษ์ลงมือซะที

พอเริ่มลงมือ ความสดมันก็เริ่มซาลงแล้ว

แต่ก็อย่างว่าแหละ ผมเตรียมใจไว้แล้ว

เพราะเรื่องที่ผมจะเขียนเนี่ย ไม่สอดคล้องกับความสนใจของคนที่ติดตามบล็อกนี้อย่างแน่นอน

แต่ผมก็จะลงต่อไปเรื่อยๆ จนจบซีรี่ย์ครับ!
(เจ้าชายเอาแต่ใจ)

ส่วนหลายๆ คนที่เข้ามาอ่านแล้วรู้สึกมึนงง

ผมแนะนำว่าอย่าอ่านเอาความรู้ หรืออ่านเพื่อให้เล่นเป็นเดี๋ยวนั้นเลยครับ

แนะนำว่าให้อ่านเป็นนิทาน หรือเรื่องเล่าสนุกๆ จะดีกว่า

หรือไม่ก็ดูรูปสวยๆ ที่เป็นศิลปะในสมัยโบราณ

เผื่อใครจะเอาไปเขียนนิยายแฟนตาซีก็ได้งัยยย


เมื่อเกมกลของมหาอำมาตย์สิสสะเดินทางมาถึงอาหรับ ดูเหมือนจะเป็นเรื่องปกติธรรมดา ไม่น่าสนใจ ตามประสาของกระแสวัฒนธรรม แต่หาเป็นเช่นนั้นไม่!

คำศัพท์หลายๆ คำในวงการหมากรุสากล ก็เริ่มเกิดขึ้นในพื้นที่วงพระจันทรเสี้ยวนี้แล

หมากรุกของอาหรับนั้นมีชื่อเรียกว่า ฌาตรัญจ์ (Shatranj - เพื่อให้สะดวกต่อสายตาผู้อ่าน ต่อไปจะเขียนว่า ชาตรันจ์) คำว่าชาตรันจ์นั้นก็แผลงมาจากคำว่าจตุรงค์นั่นเอง

จากรูปข้างบนมันไม่มีเส้นนะน่ะ มันเล่นได้ยังไงหว่า + +a

แต่จริงๆ แล้ว ชาตรันจ์นั้นเล่นบนกระดานที่มีจตุรัส 8 x 8 เช่นเดียวกับหมากรุกทุกๆ ชาติ (ยกเว้นชาติตะวันออก) แต่มีวิธีการเดินหมาก ชื่อหมาก และกฏกติกาที่ต่างออกไป ดังนี้

1. ชาห์ (Shah) หรือพระราชานั่นเอง คำนี้หลายท่านที่อ่านนิยายแฟนตาซีอาหรับคงจะคุ้นเคย จริงๆ คำนี้ก็แผลงมาจากคำว่าราชานะ ส่วนวิธีเดินก็เดินเหมือนขุนเลยคร้าบ

2. เฟิร์ส (Fers) หรือวาเซียร์ (Wazir)แปลว่าที่ปรึกษา หรือปุโรหิตนั่นเอง วาเซียร์นั้นเดินคล้ายเม็ดหรือเดินเฉียงได้ 1 ช่องนั่นเอง

3. อัลฟิล (Alfil)แปลว่าช้าง (สันนิษฐานว่าเป็นรากศัพท์ของ Elephant) วิธีเดินก็เหมือนช้างของจีนและอินเดีย ซึ่งคราวก่อนไม่ได้ลงให้ชม คราวนี้มีของมาลงละ นั้นคือ

ก๊อบจากวิกิพีเดียมาโชว์กันจะๆ อัลฟิลหรือช้างนั้นเดินเหมือนเม็ดหรือวาเซียร์ แต่เพิ่มจากเฉียง 1 ช่องเป็นเฉียง 2 ช่อง และสามารถเดินข้ามหมากได้หากมีมากตัวอื่นขวางอยู่ในช่องแรก (จำง่ายๆ ว่าพวกสัตว์จะเดินข้ามได้ เช่นช้าง ม้า)

4. ฟาราส (Faras) หรือ อัสป์ (Asp) แปลว่าม้า วิธีเดินก็เหมือนม้าทั่วไปนั่นเอง

5. รุกข์ (Rukh) ตรงนี้ที่ผมไม่แน่ใจว่ามันแปลว่ารถหรือแปลว่ากำแพง เพราะบางตำราก็บอกว่าแปลว่ากำแพง บางตำราก็แปลว่ารถ แต่ผมยึดว่าแปลว่ากำแพงเพราะดูจากลักษณะของตัวหมากที่มีรูปร่างคล้ายกำแพงนั่นเอง

6.ไบด๊าก (Baidak) หรือปิยาด้า (Piyada ไม่ใช่ปิยะดาหรือพิยะดาแน่ๆ) แปลว่าทหารเดินเท้า เช่นเดียวกับคำว่าบาทาของอินเดีย แต่ไม่กากเหมือนของอินเดีย เพราะว่าเมื่อไบด๊ากเดินไปจนสุดกระดานแล้ว จะได้รับการโปรโมทเป็นวาเซียร์ (ของไทยเดินไปเพียงแค่ถึงช่องที่ 6)

เหล่านี้คือตัวอย่างรูปร่างของชาตรันจ์ ผมขออนุญาตไม่อธิบายนะครับว่าหมากอะไรเป็นอะไร เพราะมันดูออกยากเหลือเกิน และอีกอย่างก็ง่วงแล้วด้วย ไว้วันหลังละกัน ฮ่ะๆๆๆ

นอกนั้นก็ไม่มีอะไรมากครับ กติกาส่วนใหญ่คล้ายหมากรุกทั่วไป แต่ก็มีแตกต่างบ้างเล็กน้อยในรายละเอียดซึ่งจะไม่กล่าวถึง ณ ที่นี้

แต่ที่มีความสำคัญระดับโลกคือ "คำศัพท์" ตัวอย่างเช่น รุกจน (หมายถึงการนำหมากไปวางเพื่อประสงค์จะกินขุนและขุนของฝ่ายตรงข้ามไม่สามารถขยับได้ พูดง่ายๆ ก็คือจบเกมนั่นเอง) ในภาษาอังกฤษเรียกว่า Checkmate! ซึ่งหลายๆ คนสันนิษฐานกันว่าน่าจะมาจากคำว่ารุกจนของอาหรับที่กล่าวว่า "ชาห์มัต!" (Shahmat!) ซึ่งมีความหมายว่า ราชาเจ้าตายแล้ว! (mat สันนิษฐานว่ามาจากภาษาบาลีว่า มต ตรงงกับภาษาสันสกฤษว่า มฤต ซึ่งแปลว่าความตาย มต อ่าว่า "มะตะ" นะครับ ไม่ใช่มด เช่นคำว่า อมต หรือ อมตะ ที่แปลว่าไม่ตายครับ)

อีกอย่างก็คือคำว่า รุกข์ (Rukh) ซึ่งจะกลายเป็นคำว่า รูค (Rook) หรือเรือในหมากรุกสากลนั่นเอง

หมากรุกอาหรับนั้นมีการดัดแปลงวิธีเล่นค่อนข้างหลากหลาย เช่น เดินบนกระดานวงกลม หรือเดินบนกระดานสีเหลี่ยมผืนผ้า 4 x 16 ช่อง ซึ่งเป็นกระดานที่นิยมเล่นกันในจักรวรรดิไบเซนไทน์


บางอย่างที่ผมได้กล่าวข้ามไปเพราะว่าผมได้กล่าวไว้แล้วในบทที่ผ่านมา หากสนใจหรือไม่เข้าใจก็สามารถกลับไปอ่านได้ที่

1. หมากรุกไทย http://prince-ame.exteen.com/20070415/entry

2. หมากรุกอินเดีย http://prince-ame.exteen.com/20070416/entry

ตอนต่อไปพบกับ "เกมเริ่มสนุก ความชอบเริ่มแพร่หลาย ในที่สุดก็เดินทางเข้าสู่ยุโรป

โปรดติดตามการผจญภายของมากรุกในยุโรปได้ในเอนทรีหน้านะครับ ^^

ป.ล. ตอนนี้สั้นไปนิดนึงแต่ตอนหน้าสนุกแน่นอนครับ

อย่างที่บอกว่าไม่ได้อ่าน *ฮา*

แต่จะมาเม้นให้กำลังใจเรื่อยๆนะคะ สู้ๆงับ

#1 By C y N t H i A on 2007-04-17 08:44

เล่นไม่เก่งเลยซักอย่างครับ ตระกูลหมากรุกนี่ไม่ไหว.. (ฝีมือหมากล้อมก็งั้นๆ)

แต่ชอบแนวคิด และไอเดียของคนสร้างมากๆครับ

#2 By Pop L'Arc on 2007-04-17 13:04

อ่านตั้งกะเอนทรี่ก่อนละเเต่ลืมเม้นท์=[]=!

เล่นได้แต่หมากรุกไทย ก๊ากก

ชอบๆ มีประโยชน์ดี อยากเขียนอะไรแบบมีสาระๆบ้างเเฮะ

#3 By 【Gojee -고지】 on 2007-04-17 19:32

น่าเล่นอะ อยากลองๆ

#4 By ~松岡 虎~ on 2007-04-17 21:21